دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته کشاورزی 

عنوان :  بررسی گوناگونی های ژنتیکی بین درختان کد گذاری شده بومی استان هرمزگان در شهرستان های میناب و سیاهو

دانشگاه شیراز

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته کشاورزی

عنوان :

 بررسی گوناگونی های ژنتیکی بین درختان کد گذاری شده بومی استان هرمزگان در شهرستان های میناب و سیاهو 

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

مقدمه

انبه ).(Mangifera indica L، بومی منطقه هند و برمه (موخرجی[1]، 1950؛ پوپنو،[2] 1927؛ دِکندُل،[3] 1904)، از مهمترین میوه های قاره آسیا و مناطق گرمسیر و نیمه گرمسیر دنیا است. انبه با تولید سالیانۀ852/23 میلیون تن پس از موز، مرکبات، انگور و سیب پنجمین میوۀ مهم دنیا از نظر میزان تولید می باشد(فائو، 2008)[4].

جنس Mangifera. از تیرۀ Anacardiaceae دارای 69 گونۀ آسیایی است که همۀ
آن­ها قابل خوردن نمی­باشند (ناکاسون و پائول[5]،1998). علاوه برگونۀ indica سایر گونه­های دارای
میوه­های خوراکی شامل M. altissima Blanco. ، M. caesia Jack. ، foetida Lour MM.
 langifera Griff. ،M. odorata Griff. ،M. zeylanica Hooker. ،M. sylvatica Roxb.
می­باشند (ناکاسون و پائول، 1998).

انبه درختی است همیشه سبز و متقارن با ارتفاع بین 25-8 متر که دارای میوه هایی با پوست چرمی و برگ­های ساده می­باشد. رشد در جست­های رویشی انتهایی صورت می گیرد که هر کدام 12-10 برگ جدید دارند. تعداد، فراوانی و طول این انشعاب ها در سال، بستگی به رقم، دما، سن درخت، بار سال جاری و باردهی گذشتۀ درخت دارد. گل آذین، شامل گل­های کامل دوجنسه و گل­های نر می­باشد. ارقام انبه به طور معمول به عنوان خودگشن مطرح می­شوند اما خود ناسازگاری هم در آن­ها گزارش شده است. خود گرده افشانی باعث تشکیل میوه تا 6/1 درصد
می شود در حالی که دگرگرده افشانی تولید 4/23- 4/6 درصد میوه می­ کند (لیتز و گومز[6]،2005؛ ناکاسون و پائول،1998).

تولید و توسعه کاشت انبه به دلیل کمبود ارقام مرغوب که بیشتر بدلیل موانع موجود در بهنژادی معمولی می­باشد، با محدودیت مواجه است. از جمله مشکلات موجود در بهنژادی معمولی انبه می­توان به چند رویانی حاصل از رویان زایی بافت خورشی (ناکاسون و پائول،1998)، درصد تشکیل بذر و میوه کم، هتروزیگوسیتی (نایت و اِشنِل[7]،1992) ، ریزش زیاد میوه، پیچیده بودن طبیعت گل­ها، نیاز به باغ با مساحت زیاد برای ارزیابی دورگه­ها و دورۀ طولانی نونهالی اشاره کرد. برخی ارقام انبه بذر چند رویان تولید می­ کنند، شرایطی که در آن رویان­های همانند از نظر ژنتیکی، از بافت خورشی تخمدان بوجود می­آیند و به طور معمول مانع رشد و نمو رویان یاختۀ تخم
(رویان جنسی) می­شوند. پس از انجام گرده افشانی کنترل شده، هیچ تضمینی نیست که رویان بدست آمده حاصل گرده افشانی است و این پدیده درکنار تعداد کم میوۀ تولید شده شانس بدست آوردن دوررگه­ها را بسیار کم می­ کند.

اهداف بهنژادی انبه شامل بهبود اندازه و شکل میوه، عاری بودن از بیماری زوال انبه[8]، افزایش کیفیت انباری، مقاومت به بیماری قارچی آنتراکنوز، سفیدک پودری، تحمل به شوری و دمای کم (ناکاسون و پائول، 1998) و بالا بردن میزان ماندگاری (لیتز، 2001)، مقاومت به خشکی، باردهی منظم، تاج متراکم درخت و پاکوتاهی می­باشد.

بیشتر ارقام انبۀ موجود در دنیا حاصل گزینش طبیعی از ژرم پلاسم موجود می­باشند که بر اثر دگرگرده افشانی، متنوع شده است. تا کنون ارقام کمی از پروژه­های بهنژادی سنتی و معمول انبه که در برگیرندۀ گرده­افشانی کنترل شده است بدست آمده اند. آلوپولی پلوئیدی[9]، دگر باروری، شرایط اقلیمی گوناگون و دورگه­های طبیعی باعث ایجاد تنوع ژنتیکی زیادی شده­اند. ارقام مرغوب، بیشتر با روش معرفی ارقام و گزینش با همکاری پژوهشگران، پرورش دهندگان و خزانه داران در دنیا توزیع و بهبود پیدا کرده­اند(ناکاسون و پائول، 1998).

انبه برای رشد و باردهی به آب وهوای گرم و مرطوب بدون خطر سرمازدگی نیاز دارد. انواع انبه، با خشکی بسیار سازگار بوده و می­توانند در مقابل سیلاب­های گاه و بیگاه استقامت کنند. توزیع مناسب بارندگی در زمان گلدهی و تشکیل میوه، نسبت به بارندگی کل، بسیار مهم است. در مناطق گرمسیری با بارندگی زیاد، میزان محصول، کم بوده و رشد رویشی، زیاده از حد خواهد بود. گل­ها در شرایط مرطوب، بسیار به بیماری قارچی آنتراکنوز حساس بوده، و بارندگی کم در طول دورۀ گلدهی، ترجیح داده می­شود. آبیاری باید در طول دورۀ رشد و نمو میوه، زمانی که تقسیم یاخته ای در حال وقوع است، برای جلوگیری از تنش آبی و ایجاد جست­های رویشی مناسب پس از برداشت، به صورت منظم صورت گیرد. انبه می ­تواند در مناطق گرمسیر تا ارتفاع 1200 متر پرورش داده شود در حالی­که بهترین تولید محصول را در ارتفاع کمتر از 800 متر خواهد داشت. دمای هوای بین 30-24 درجۀ سلسیوس مورد نیاز است و درخت می ­تواند در طول دورۀ رشد و نمو میوه، در صورتی­که آبیاری کافی باشد تا دمای 48 درجۀ سلسیوس را نیز تحمل کند. قدرت زنده بودن گرده، در صورتی­که در دمای بالای 35 درجۀ سلسیوس و یا کمتر از 15 درجۀ سلسیوس رشد کند، کم می­شود. دماهای سرد، رشد را محدود کرده و یخ زدگی می ­تواند به شدت به درختان جوان آسیب رسانده و یا آن­ها را از بین ببرد. گلدهی در تمامی نورگاه­ها با دمای انگیزش (مؤثر) بین 18-10 درجۀ سلسیوس رخ می­دهد. عدم گلدهی در فصل کم بار ارقام دوساله در مناطق نیمه گرمسیر و چند بار گلدهی در یک سال در مناطق استوایی، نشان از عادت بی تفاوت بودن به طول روز در انبه دارد. این گیاه به دلیل سازگاری با شرایط آب و هوایی نواحی جنوب، مرکزی و شرقی کشور و باردهی رضایت بخش، از دیرباز برای مردمان سیستان و بلوچستان و هرمزگان شناخته شده است. ورود انبه به استان سیستان و بلوچستان به دلیل داشتن مرز مشترک با پاکستان بوده که اغلب افراد در رفت و آمد به این کشور که تا سال 1950 میلادی با هندوستان (منشأ اصلی انبه) یک کشور متحد بوده اند، ارقام مختلف بذری را به کشور وارد نموده و اقدام به کشت آن­ها کرده و بذور حاصله را تحت اسامی مختلف، به اصطلاح، رقم معرفی نموده­اند. بسیاری از ارقام انبه در دنیا در نواحی مختلف دارای اسامی مختلف بوده و یا از لحاظ مورفولوژیکی دارای اختلاف می باشند، در حالی­که از نظر ژنتیکی هیچ گونه اختلافی با هم ندارند.

کشاورزان و باغداران بومی استان­های انبه خیز کشور تا سال­های اخیر از روش­های افزایش رویشی انبه مثل پیوند استفاده نکرده و فقط از طریق کشت بذر، این درختان را افزوده­اند و با توجه به تک رویانی بودن تمام ارقام بومی موجود در ایران، تفرق صفات بسیار محتمل می­باشد. افزون بر این درختان موجود از نظر ریخت شناسی، عملکرد کمی و کیفی و واکنش به تنش­های زیستی و غیر زیستی درجه­های بالایی از گوناگونی را نشان می­دهند. پرسش این است که آیا این تفاوت ها اساس ژنتیکی دارند یا در اثر عوامل محیطی بروز کرده­اند. در استان هرمزگان درختان دارای تفاوت توسط کارشناسان مراکز تحقیقات کشاورزی، به صورت مورفولوژیکی طبقه بندی، نامگذاری و یا کدگذاری شده­اند. نیاز است که گوناگونی­های درون ژرم پلاسم استان به صورت دقیق و همه گیر بررسی شود تا راه را برای کارهای بهنژادی و گسترش کاشت این گیاه، هموار سازد.

 مشکلاتی که برای افزایش تولید و گسترش سطح زیر کشت در منطقه وجود دارند بیشتر مربوط به مقاومت درختان به تنش­های محیطی و زیستی مانند آفات و بیماری­ها و غیر زیستی مانند شوری آب و خاک و خشکی می­باشند. شناسایی ارقام مناسب جهت پایه و پیوندک و ارقام مقاوم به انواع بیماری­ها و ارقامی با تولید محصول زیاد (با توجه به سال آوری انبه) می ­تواند با شناخت بهتر پتانسیل­های ژرم پلاسم موجود انجام گیرد.

هر چند روش­های مورفولوژیک برای تعیین گوناگونی­های ژنتیکی استفاده می­شوند ولی مشکلات این روش­ها شامل محدود بودن تعداد صفات مورد بررسی، تغییر با فصول و مراحل رشد و نموی، استفاده از آنها را محدود کرده است. نشانگر­های ملکولی شامل آیزوزایم­ها و DNA
می­توانند برای شناسایی ارقام و ژنوتیپ­ها به طور مؤثری استفاده شوند.  نشانگرهای فوق با ارائۀ شناخت درستی از گوناگونی و روابط ژنتیکی موجود در ژرم پلاسم­ها شامل گونه­ها و ارقام، شناخت والدین و چگونگی توارث صفات می­توانند پیش نیاز روش­های بهنژادی مانندMAS[10]
(انتخاب به کمک نشانگر) باشند. با این کار ژن­های مطلوب و مورد نظر با ارزش تجاری و
قابل انتقال به راحتی شناخته می­شوند. روش­های جدید بهنژادی مبتنی بر فناوری زیستی
می­توانند موانع موجود بر سرراه بهنژادی سنتی در انبه را دور زده و یا به عنوان مکمل آن­ها مورد استفاده قرار گیرند. همچنین با توجه به دقت استفاده از نشانگرهای مولکولی، نسبت به نشانگرهای مورفولوژیک، استفاده از آن­ها جهت تعیین تفاوت­ها و شباهت­های ژنتیکی موجود بین ارقام مختلف یک جنس از ضریب اطمینان بالاتری برخوردار است. استفاده از انواع نشانگرهای مولکولی برای تعیین توالی ژنتیکی و تعیین میزان تفاوت ارقام مختلف در گیاهان بسیار زیادی مورد استفاده قرار گرفته است. همچنین استفاده از نشانگرهای مولکولی برای طبقه بندی گیاهی نیز بسیار مفید بوده و تا کنون در مورد گیاهان مختلفی استفاده شده است.

نشانگرهای آیزوزایمی برای تشخیص والدین ارقام انبه مانند رقم (هِیدِن)[11] بکار
رفته اند (دِگانی و همکاران[12]،1990). گان و همکاران[13] (1981) برای اولین بار از آیزوزایم­ها استفاده کردند تا گوناگونی ژنتیکی میان ارقام انبه را تفسیر کنند.

تاکنون نشانگرهای ملکولی در سطح DNA مانند RAPD[14]، AFLP [15]، SSR [16]،[17] ISSRs ،
VNTRS[18] برای شناسایی روابط ژنتیکی و شناسایی ژرم پلاسم­ها در انبه بکار
رفته اند.

هدف از انجام پژوهش پیش رو، بررسی گوناگونی­های ژنتیکی بین درختان کدگذاری شده بومی استان هرمزگان در شهرستان­های میناب و سیاهو با بهره گرفتن از نشانگرهای RAPD
بود. لازم به ذکر است که این درختان از پیش با بهره گرفتن از نشانگرهای مورفولوژیک، بررسی و
نام گذاری شده بودند. در این پژوهش، نخست از صفات مورفولوژیک مانند شکل میوه، شکل تاج پوشش، اندازۀ میوه و اندازۀ برگ برای تشخیص تفاوت میان ارقام مختلف استفاده شد. سپس این تفاوت­ها بر اساس استفاده از نشانگرهای RAPD مورد ارزیابی قرار گرفت تا میزان نزدیکی این ارقام از نظر ژنتیکی نیز مورد بررسی قرار گیرد. پس از انجام بررسی بین گونه­های بومی، این بررسی، بین دو رقم شاخص وارداتی با نام­های سیندری[19] و لانگرا[20] نیز صورت گرفت تا میزان نزدیکی ارقام بومی با این دو رقم خارجی نیز مورد ارزیابی قرار گیرد.

 

 مروری بر پژوهش های پیشین

  – مورری بر پژوهش های پیشین

 2-1- مقدمه

این مرور نگاهی دارد به مجموعه ای از بررسی­های انجام شده در بررسی وضعیت ژنتیكی، بهنژادی و ابزارهای كمكی و كارا در شناخت ژنوتیپ­ها و همچنین بهنژادی انبه به روش­های نوین و سنتی. در این بررسی نشانگرهای ملکولی در گیاهان، روش­های مطالعۀ ژنوم انبه و ابزارهای موجود شامل مواد و روش­های بكار گرفته، نتایج و مباحث ارائه شده پوشش داده خواهند شد.

2-2- ژنتیک و بهنژادی انبه

انبه با نام علمیL.­­ Mangifera indica از تیرۀ Anacardiaceae دارای شمار کروموزومی 40= x 2=n2 می­باشد. همانند بیشتر گیاهان چوبی بهنژادی انبه با روش­های مرسوم و معمولی بهنژادی بدلیل دورۀ نونهالی بلند، تشکیل بذر و میوۀ کم و ریزش زیاد میوه، تک بذری بودن میوه، چند رویانی برخی ارقام، دگرگرده افشانی زیاد و اطلاعات کم در مورد توارث مواد ژنتیکی
امکان پذیر نمی­باشد. بیشتر ارقام فعلی حاصل گزینش از دانهال­های بدست آمده از گرده افشانی تصادفی در طبیعت بوده است. استفاده از فنون فناوری زیستی می­تواند  بعنوان مکمل روش­های سنتی و یا جایگزین آن­ها، بسیاری از این موانع را از سر راه بردارد. شناسایی گوناگونی ژنتیکی و میزان خویشاوندی بین ارقام انبه و گونه­های جنس Mangifera می ­تواند برای شناسایی ژن­های مفید برای پروژه­های انتقال ژن­ها و ایجاد گوناگونی­های ژنتیکی در ارقام موجود مفید باشد. با وجود کشت گستردۀ انبه، بررسی­های فناوری زیستی محدودی در مقایسه با میوه­هایی مثل سیب[21]، مرکبات[22] و موز[23] بر روی انبه انجام شده اند. تعداد کمی فنون کشت درون شیشه ای[24] و انتقال ژن برای انبه توسعه داده شده­اند. به عنوان مثال: یک لینۀ رویان زا[25] با فعالیت کیتیناز از کشت رویان ارقام Carabao و  Hindi Be Serana با بهره گرفتن از گوناگونی بدن- همگروهی[26] انتخاب شده است
(جایاسانکار و لیتز[27]،1998).

2-3-شناسایی ارقام انبه

دگرگرده افشانی، دامنۀ وسیع اقلیمی در بسیاری از مناطق انبه­خیز ، دورگه گیری و نوترکیبی خصوصیات مختلف سهم مهمی درگوناگونی ژنتیکی فعلی انبه داشته است(راویشانکار و همکاران[28]، 2000). نام گذاری انبه نیز مشکلات زیادی داشته و گاهی یک رقم انبه به چند اسم در چند مکان نامیده می شود. برای استفادۀ صحیح و مؤثر از منابع ژنتیکی انبه  شناسایی خصوصیات ژرم پلاسم انبه ضروری است. هرچند خصوصیات مورفولوژیک برای شناسایی گوناگونی ژنتیکی مورد استفاده بوده ­اند ولی به طورمعمول آن­ها کم تعداد بوده، وابستگی به فصل و مرحلۀ رشد دارند. استفاده از نشانگرهای ملکولی[29] مانند آیزوزیم­ها وDNA   می ­تواند بطور مؤثری برای شناسایی ارقام انبه، و روش­های گزینش به کمک نشانگرها بکار رود.

-4-نشانگرهای مولکولی

 2-4-1-نشانگر چیست؟

بطور کلی هر صفتی که بین افراد متفاوت باشد، ناشی از تفاوت موجود بین ردیف
 DNA های آن­هاست که به نتاج نیز منتقل می­شود. حتی صفاتی که تحت تأثیر شرایط محیط نیز بصورت متفاوت بروز می­ کنند (تفاوت در بین افراد در شرایط محیطی یکسان)، بازتاب تفاوت­های موجود در ردیف­های  DNAهستند. این تفاوت­ها می­توانند بعنوان نشانه یا نشانگر ژنتیکی بکارگرفته شوند. این تفاوت­ها ممکن است به طرق مختلفی تظاهر یابند. برخی از این تفاوت­ها در صفات قابل رؤیتی مانند رنگ گل، وجود یا عدم وجود ریشک در گلچه غلات یا صاف یا چروک بودن سطح دانه نخود فرنگی در آزمایش­های مندل تجلی می­ کنند( نقوی و همکاران، 1386). اطلاع از سطح گوناگونی ژنتیکی، اساسی ترین جنبۀ تمام علوم زیستی از قبیل اکولوژیکی، زیست شناسی تکاملی، رده بندی، اصلاح و حفظ نباتات گیاهی به شمار می­رود. گوناگونی ژنتیکی با بهره گرفتن از نشانگرهای ژنتیکی(مورفولوژیکی و مولکولی) و صفات زراعی ارزیابی می­گردد. به
تفاوت­های موجود بین ردیف DNA کروموزوم­های هر موجود که از افراد به نتاج آن­ها منتقل
می­گردد؛ نشانگر ژنتیکی گفته می شود(سید رزاقی،1389).

در دهۀ 1950، نشانگرهای مولکولی قابل مشاهده توسط الکتروفورز پروتئین­ها تحول شگرفی را ایجاد نمودند(نقوی و همکاران،1386). با این وجود، تجزیه­های آیزوزایم به دلیل کم بودن مکان­های ژنی نشانگر موجود، فقدان چند شکلی برای این مکان در مواد در بر گیرنده ونیز به دلیل تغییر در الگوهای بانددهی در اثر نموگیاهی، دارای محدودیت می­باشند(تنکسلی و همکاران[30]،1983). روش­های بیوشیمیایی مثل تجزیۀ آیزوزایم برای تمایز بین افراد هتروزیگوت و هموزیگوت و برای تعیین میزان گوناگونی در جوامع گیاهی بکار گرفته شده است(ملچینگر و همکاران[31]،1990).

تعداد صفحه :74

قیمت :14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        *       asa.goharii@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

  *