متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته مدیریت

دانشگاه تهران

 

پردیس بین‌المللی کیش

 

 

 

 

بررسی عوامل مؤثر بر تسهیلات غیرجاری بانک‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران

 

پایان‌نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد

در رشته مدیریت مالی

 

شهریور 1392

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده و استاد راهنما در سایت درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده و استاد راهنما موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

 

در این تحقیق تأثیر عوامل کلان اقتصادی نظیر نرخ تورم، رشد تولید ناخالص داخلی، نرخ بیکاری، نرخ سود تسهیلات اعطایی و نرخ بازدهی بازار سرمایه (شاخص کل بورس) بر نرخ تسهیلات اعطایی بانکهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مورد بررسی قرار گرفت.

هدف از انجام این پژوهش شناسایی مهمترین عوامل کلان اقتصادی مؤثر بر تسهیلات غیر جاری بانکها به منظور کمک  به کاهش ریسک نکول بانکی می‌باشد.لذا در این تحقیق داده های مربوط به سالهای 1387 -1391 گرد آوری شده و قبل از تحلیل داده ها ،برای سنجش روایی متغیرها از آزمونهای اف لیمر و هاسمن استفاده شده است.سپس با بهره گرفتن از روش رگرسیون پانل دیتا در نرم‌افزار Eviews به تجزیه و تحلیل داده ها پرداخته شد.نتایج حاصله از این  تجزیه و تحلیل نشان داد که بین رشد تولید ناخالص داخلی و تسهیلات غیر جاری بانکها ارتباط معنی داری وجود ندارد.همچنین این نتیجه حاصل شد که نرخ تورم و نرخ بازدهی بازار سرمایه با تسهیلات غیر جاری ارتباط معنی دار منفی دارند.بدین معنی که با افزایش نرخ تورم و بازدهی بازار سرمایه،میزان تسهیلات غیر جاری کاهش می‌یابد.نتیجه دیگر اینکه نرخ بیکاری و نیز نرخ سود تسهیلات اعطایی دارای ارتباط معنی دار مثبت با میزان تسهیلات غیر جاری بانک می‌باشند. یعنی با افزایش نرخ سود تسهیلات اعطایی و همچنین افزایش نرخ بیکاری،میزان تسهیلات غیر جاری افزایش می‌یابد.

واژگان کلیدی: تسهیلات غیر جاری،تولید ناخالص داخلی،عوامل کلان اقتصادی‌، ریسک نکول بانکی.

فهرست مطالب

فصل اول- کلیات تحقیق.. 1

۱-۱( مقدمه. 2

1-2) تعریف مساله و بیان موضوع: 3

1-3) ضرورت انجام تحقیق : 6

1-4) اهداف تحقیق.. 7

1-4-1)هدف اصلی: 7

1-4-2) اهداف فرعی: 7

1-5) فرضیه های تحقیق : 7

1-6) نتایج مورد انتظار پس از انجام تحقیق: 8

1-7) معرفی متغیرهای مستقل و وابسته: 8

1-8) روش تحقیق : 8

1-8-1) مدل تحقیق: 8

1-8-2) روش های گردآوری اطلاعات : 9

1-8-3) قلمرو تحقیق : 9

1-8-3-1) قلمرو مکانی تحقیق.. 9

1-8-3-2) قلمرو زمانی تحقیق.. 9

1-9) تعریف واژه‌ها و اصطلاحات تخصصی طرح : 9

 

فصل دوم- ادبیات تحقیق… 12

2-1) مقدمه: 12

2-2) بانک و بانک‌داری: 13

2-2-1) بانک  تجاری : 13

2-2-2) وظیفه ی کلی بانک های تجاری : 14

2-2-3) وظایف عملیات بانک های تجاری : 14

2-2-3-1) سپرده های دیداری : 15

2-2-3-2) سپرده های قرض الحسنه: 16

2-2-3-3) سپرده های سرمایه داری : 16

2-2-3-4) اعطای اعتبار اضافه برداشت : 16

2-2-3-5) اعطای اعتبار با تضمین : 16

2-2-3-6) تنزیل بروات تجاری : 16

2-2-3-7) اعطای وام : 17

2-2-4) مدیریت منابع و مصارف بانکهای تجاری : 17

2-2-4-1)  بدهی ها: 17

2-2-4-2)  دارایی ها : 17

2-2-5) اصول و خط مشی بانک‌های تجاری : 18

2-2-5-1) اصل نقدینگی : 18

2-2-5-2)  اصل منفعت : 18

2-2-5-3) اصل امنیت: 18

2-3) ارکان نظام بانکی : 19

2-4)  تاریخچه بانک‌‌های ایران و جهان: 19

2-5) کارکردهای بانک در حوزه نظام مالی: 20

2-6) بانک‌داری خصوصی و تاریخچه آن: 21

2-6-1) ضرورت خصوصی‌سازی: 21

2-6-2) چالش‌‌های بانک‌داری خصوصی در ایران: 21

2-6-3)  تاریخچه بانک‌‌های خصوصی: 21

2-6-3-1) فعالیت بانکهای خصوصی ایران.. 22

2-6-3-1-1) اقتصاد نوین: 22

2-6-3-1-2) پارسیان: 22

2-6-3-1-3) کار آفرین: 23

2-6-3-1-4) سامان: 24

2-6-3-1-5) پاسارگاد: 25

2-6-3-1-6) سرمایه: 25

2-6-3-1-7) سینا: 26

2-6-3-1-8) دی: 26

2-6-3-1-9) انصار: 27

2-6-3-1-10) بانک صادرات: 28

2-6-3-1-11) بانک ملت: 28

2-7) تسهیلات اعطایی: 28

2-7-1) طبقه‌بندی دارایی‌‌ها 29

2-7-1-1) طبقه جاری: 29

2-7-1-2) طبقه سررسید گذشته: 29

2-7-1-3) طبقه معوق: 30

2-7-1-4) طبقه مشکوک الوصول: 30

2-8)  نحوه محاسبه ذخیره مطالبات مؤسسات اعتباری: 31

2-8-1)  ذخیره عمومی: 31

2-8-2) ذخیره اختصاصی: 32

2-8-3) ذخیره مطالبات از دولت… 33

2-9) معیارهای کارشناسی لازم در جهت اعطای تسهیلات به منظور جلوگیری از معوق شدن مطالبات: 33

2-10) بانکهای بورسی.. 33

2-10-1-1)  حجم و ترکیب درآمدها : 35

2-10-1-2)حجم و نحوه جذب سپرده ها: 35

2-10-1-3) نحوه اعطای تسهیلات: 35

2-10-1-4) مقدار و ترکیب هزینه ها : 36

2-10-1-5) کارایی شعب و پرسنل: 36

2-11) ریسک اعتباری… 37

2-11-1) ریسک و مدیریت ریسک اعتباری: 37

2-11-1-1) مدلهای اعتبارسنجی پارامتری مانند: 38

2-11-1-2) مدلهای اعتبارسنجی غیرپارامتری مانند: 38

2-12)خطر ورشکستگی بانک‌ها 39

2-12-1) رتبه بندی اعتباری: 39

2-13) عوامل ایجاد تسهیلات غیر جاری : 39

2-13-1) عوامل درون‌سازمانی : 39

2-13-2) عوامل برون‌سازمانی : 40

2-13-2-1) تورم. 40

2-13-2-1-1)اقتصاد تورمی دلیل معوق شدن «مطالبات» بانکی و غیربانکی.. 42

2-13-2-2) نرخ بیکاری… 43

2-13-2-3) تولید ناخالص داخلی Gross Domestic Product – GDP.. 45

2-14) مروری بر مطالعات گذشته: 48

2-14-1) تحقیقات داخلی: 48

2-14-2) تحقیقات خارجی : 52

 

فصل سوم- روش تحقیق. 56

3-1) مقدمه. 56

3-2) انواع روش های تحقیق.. 57

3-2-1)  بر اساس ماهیت (روش) 57

4-2)  مراحل انجام تحقیق تجربی.. 58

3-2-2) انواع تحقیق و پژوهش  از نظر هدف… 58

3-3) تعریف و تبیین جامعه و نمونه آماری: 58

3-4) ابزار و روش گردآوری اطلاعات: 59

3-5) روش تجزیه و تحلیل آماری و آزمون فرضیه‌ها 62

3-5-1) انواع داده ها و مدل ها : 62

3-5-1-1) داده های سری زمانی(Time Series Data). 63

3-5-1-1-1) مفروضات اساسی مدل رگرسیون خطی کلاسیک…. 63

3-5-1-1-2) برخی از آزمون‌های تشخیصی سری های زمانی.. 64

3-5-1-1-3) مانایی، ریشه واحد و همجمعی.. 65

3-5-1-1-4)  مدل‌های  VAR… 68

3-5-1-2) مدل داده های پانل((Panel Data. 68

3-5-1-2-1) مدل اثرات ثابت… 72

3-5-1-2-2)  مدل اثرات تصادفی.. 73

3-5-1-3) داده های مقطعی(Cross-Sectional Data). 74

فصل چهارم- تجزیه و تحلیل داده‌ها . 96

4-1 مقدمه. 96

4-2 داده های پانلی و مزایای استفاده از آنها 97

4-2-1معرفی روش تخمین.. 98

4-3 تعیین معادله هدف… 100

4-3-1 برآورد مدل.. 100

4-4 تخمین مدل.. 100

4-5 بررسی فرضیه های تحقیق.. 103

4-6 نتیجه گیری… 105

 

فصل پنجم- نتیجه‌گیری و پیشنهادات 106

5-1) کلیات تحقیق: 106

5-2) نتایج حاصل ازتحقیق.. 107

5-3)محدودیت های تحقیق: 109

5-4)پیشنهادهای تحقیق.. 110

 

منابع: 112

منابع فارسی: 112

منابع انگلیسی: 114

 

پیوست‌ها. 115

پیوست «1». 115

پیوست «2». 122

 

Abstract:. 139

 

فهرست نمودارها و اشکال

نمودار 2-1 تسهیلات غیرجاری در سال‌های 1386 تا 1391 در بانک‌های خصوصی.. 55

نمودار 3-1 نرخ تورم. 80

نمودار 3-2  نرخ بیکاری… 86

نمودار 3-3 تولید ناخالص داخلی.. 91

نمودار 3-4 نرخ سود تسهیلات اعطایی.. 92

شکل  3-5  نرخ بازدهی بازار سرمایه. 95

شکل4-1 آزمون نرمالیته جارک برا 102

شکل4-2  نمودار جملات پسماند مدل.. 102

شکل 4-3: مقدار واقعی و پیش‌بینی شده توسط مدل نرخ تسهیلات غیر جاری برای بانک اقتصاد نوین.. 104

 

فهرست جداول

جدول 3-1. 64

جدول 3-2. 91

جدول 4-1. 99

جدول 4-2. 101

جدول 4-3. 101

جدول 4-4. 103

جدول 4-5. 105

 

 

فهرست روابط و فرمول‌ها

رابطه 2-1 ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 47

رابطه 3-1. 62

رابطه 3-2 ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72

رابطه 3-3……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 69

رابطه 3-4 ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72

رابطه 3-5 ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 71

رابطه 3-6 . 72

رابطه 3-7 ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72

رابطه 3-8 ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72

رابطه 3-9 ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 73

رابطه 4-1. 98

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فصل اول

کلیات تحقیق

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

۱-۱( مقدمه

پیشرفت‌های سالیان اخیر در زمینه های علوم وفنون بالأخص در نظام مالی ونهاد های پولی و مالی ،تحول عظیمی را بنیان نهاده و منشأ دگرگونی در نگرشها و رفتار افراد نسبت به محیط اقتصادی و نهادهای مربوط به آن شده است.سیستم مالی یکی از مهمترین اجزای هر اقتصاد محسوب می‌شود.سیستم مالی شامل شبکه‌ای از بازار های مالی، مؤسسات،شرکتهای تجاری،خانوارها و دولت می‌باشد که در آن سیستم مشارکت داشته و عملیات آن سیستم را تنظیم میکنند.مؤسسات مالی و پولی بعنوان واسطه گران این چرخه به آحاد مردم و شرکتها و مؤسسات دولتی و غیر دولتی خدمات ارائه می‌دهند.بانکها در اداره کشورها نقش تعیین کننده‌ای دارند و از مهمترین ابزار رشد و توسعه کشورها محسوب می‌شوند.بطور کلی بانکها با جذب نقدینگی و اعطای تسهیلات می‌توانند در رشد و توسعه اقتصادی کشور و تحقق اهداف دولت نقش مؤثری را ایفا نمایند.

نظام بانکی یکی از ارکان اصلی نظامهای اقتصادی است که عملکرد صحیح و اصولی آن می‌تواند به رشد و شکوفایی نظام اقتصادی کمک کند.در غیر اینصورت ضربه های سنگینی را بر پیکره اقتصاد وارد خواهد کرد.(شعبانی،1391)

بانک واسطه مالی است که وجوه مشتریان را جمع آوری و آنها را جهت اعطای وام و اعتبار بکار می‌گیرد.(قربانی،1391)

می‌دانیم که هدف بانک‌ها از اعطای تسهیلات، سودآوری است. بانک‌ها به صورت سنتی به عنوان واسطه‌ی وجوه شناخته می‌شوند یعنی منابع پولی را از سمت سپرده‌گذاران (تجهیز منابع) به سوی تسهیلات گیرندگان (تخصیص منابع) هدایت می‌کنند. حق الوکاله در بانک‌داری اسلامی ،درآمد حاصل از عملیّات تجهیز و تخصیص منابع می‌باشد. فعالیّت تخصیص منابع یا اعتباردهی و یا همان اعطای تسهیلات از جمله فعالیّت‌های اصلی و کلیدی بانک‌هاست که ریسک‌های خاص خود را نیز به همراه دارد. ریسک اعتباری که به عنوان ریسک تأخیر در بازپرداخت و یا عدم بازپرداخت تسهیلات اعطایی بانک‌ها شناخته می‌شود، یکی از مهم‌ترین ریسک‌های صنعت بانک‌داری است که مطالعات گسترده‌ای در خصوص آن صورت گرفته و تکنیک‌ها و روش‌های متعددی برای مدیریت آن ابداع شده و به کار فته است.

تسهیلات غیرجاری که در ادبیات بانکی ما به مطالبات معوق مشهور است، نتیجه‌ی بروز ریسک اعتباری است. مطالبات غیرجاری، در واقع مطالباتی است که به موقع باز پرداخت نمی‌شود.

در کشورهای دنیا، مقام‌های ناظر پولی و ناظر بر مؤسسات مالی، حساسیت ویژه‌ای بر تسهیلات غیرجاری بانک‌ها داشته و اگر نسبت تسهیلات غیرجاری به کل تسهیلات بانک‌ها از حد متعارف بالاتر رود، واکنش نشان داده و تلاش می‌کنند که نسبت یاد شده را در حد متعارف و کم‌تر از آن نگه دارند. چرا که افزایش این نسبت موجب ورشکستگی بانک‌ها و در نتیجه ایجاد بحران در اقتصاد خواهد شد. البته حد نصاب استانداردی برای نسبت تسهیلات غیرجاری به کل تسهیلات وجود ندارد و کشورها با توجه به ساختار نظام اقتصادی و بانکی خود سعی می‌نمایند که نسبت یاد شده را به گونه‌ای کنترل کنند که ریسک قابل توجهی متوجه بانک‌ها و نظام بانکی نشود.

در کشور ما نیز با اجرای دستورالعمل جدید طبقه‌بندی دارایی‌ها در نظام بانکی و الزام بانک مرکزی به بانک‌ها در خصوص شفاف نمودن تسهیلات غیرجاری و اجرای طبقه‌بندی یاد شده و اخذ ذخایر برای مطالبات غیرجاری، موضوع تسهیلات غیرجاری بانک‌ها در محافل مختلف مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت و به ویژه در سال‌های 1386 و 1387 که بانک‌ها تسهیلات غیرجاری خود را شفاف نمودند، رشد قابل توجهی نسبت به ارقام قبلی تسهیلات غیرجاری در نظام بانکی کشور ملاحظه شد که مقام‌های مسؤول را نسبت به کنترل این مطالبات هوشیار و حساس نمود. تحلیل‌های متفاوتی از علل ایجاد این مطالبات ارائه شد اما صرف نظر از علل ایجاد آن، دو مقوله‌ی بسیار مهم نیازمند توجه خاص است: اول چگونگی مدیریت و برخورد با این مطالبات و دوم ایجاد تمهیدات لازم برای جلوگیری از ایجاد تسهیلات غیرجاری در آینده،‌بیش از حد متعارف.(تجلی،1390)

نحوه تخصیص بهینه منابع و بررسی صحیح و همه جانبه تقاضاهای واصله مبنی بر استفاده از تسهیلات بانکی از عواملی است که همواره برای مدیران بانکها مورد اهمیت بوده است.جمع آوری انواع سپرده ها و تخصیص آن جهت تأمین نیازهای مالی انواع فعالیت های اقتصادی از مهمترین عملیات بانکی به شمار میرود.تخصیص منابع و اعطای تسهیلات توسط بانکها بخش مهمی از عملیات هر بانک را تشکیل می‌دهد.بانکها به عنوان موسسات اعتباری پس از تأمین تمام یا بخشی از منابع مالی مورد نیاز اشخاص حقیقی و حقوقی انتظار بازگشت اصل منابع تامین شده برای تسهیلات و همچنین سود مورد انتظار را در طی مدتی معین دارند(طرفی،۱۳۸۵)

وصول مطالبات یکی از پایه های اساسی فعالیت مالی بانک می‌باشد که بر اساس ضوابط کلی و مقررات اختصاصی بانک اقدامات مربوط به آن انجام می‌گیرد.برای مثال نگرش بانک ملی در خصوص وصول مطالبات، به طور کلی وصول از طریق مماشات و مساعدتهای لازم بوده است.اگر چه این نگرش منطقی و گاه لازم می‌باشد اما گاهی شرایطی پیش می‌آید که هیچگونه راهی به جز انجام اقدامات قانونی باقی نمی ماند.(شیخ الاسلامی،۱۳۸۴)

 

1-2) تعریف مساله و بیان موضوع :

با تصویب قانون تأسیس بانکهای خصوصی در سال 1379 شاهد شروع فعالیت های پر رونق بانکداری خصوصی در کشور هستیم‌،به نحوی که تا کنون بیش از 20 بانک خصوصی تأسیس شده و شروع به کار کرده اند و تعداد زیادی از این بانکها نیز در بورس و یا فرا بورس پذیرفته شده اند و معاملات بر روی سهام آنها در حال انجام است.

موضوع فعالیت بانک های خصوصی نیز عمدتاً بر جذب سپرده های مردم و اعطای تسهیلات متمرکز است.در خصوص تسهیلات اعطایی بانکها یک نگرانی عمده که همواره برای مدیریت بانک و همچنین برای سهامداران مطرح بوده است ،احتمال عدم برگشت مطالبات و یا سوخت شدن مطالبات است و این امر باعث ایجاد تسهیلات غیر جاری می‌گردد. جمع مطالبات سررسید گذشته‌،معوق و مشکوک الوصول را در ادبیات نظام بانکی‌، تسهیلات غیر جاری می‌نامند که به صورت درصدی از کل تسهیلات بیان می‌شود.به عنوان مثال اگر تسهیلات غیر جاری یک بانک 5 درصد باشد بدان معنا ست که از هر 100 ریال وامی که بانک پرداخت کرده است 5 ریال آن به موقع باز پرداخت نشده است.

یکی از مهمترین چالش‌های فراروی نظام بانکی کشور طی چند سال اخیر، سیر فزاینده مطالبات معوق بوده است، این امر با عنایت به بانک ‌محور بودن بازار پولی و مالی کشور به یک چالش ملی مبدل شده است. اهمیت مطالبات معوق، توجه خاص دولتمردان و اصحاب رسانه‌ها را اخیراً به شدت به خود جلب کرده است، لذا بکارگیری شیوه‌های سنتی مدیریت ریسک‌های اعتباری و استفاده از ابزارهایی چون تدوین خط مشی اعتباری، ارزیابی ابعاد اقتصادی، فنی و مالی طرح‌ها، اخذ وثائق ارزنده و سهل‌البیع و همچنین تشکیل بانک‌های اطلاعاتی و ایجاد نظام رتبه‌بندی اعتباری مشتریان که در سال‌های اخیر مورد توجه خاص نظام بانکی قرار گرفته است، هنوز نتوانسته روند مطالبات معوق بانک‌ها را به سطح استاندارد برساند. ریشه اغلب بحران‌های اقتصادی سی‌سال اخیر مناطق مختلف دنیا در نظام بانکی کشورها بوده و علت آن مطالبات نامناسب بانک‌ها است .این بحران‌ها بار مالی بسیار زیادی را بر دوش تمامی پرداخت کنندگان مالیات کشورها می گذارد؛ اهمیت تسهیلات غیر جاری بانک‌ها در حدی است که اخیراً مطالعات زیادی توسط مؤسسات بین المللی از جمله صندوق بین المللی پول [1] صورت پذیرفته که محور آن تعیین روش‌ها وشیوه‌ای است که توسط آن مطالبات معوق سیستم بانکی در هر کشور به نحوی در حساب‌های ملی آن کشور منعکس شود. طبق نظر صندوق بین المللی پول  مطالبات معوق می‌تواند بر تمامی بخش‌های اقتصادی در کشور تأثیر گذار باشد.جدی‌ترین تأثیرات مطالبات معوق بر مؤسسات مالی، بانک‌های تجاری و مؤسسات رهنی که دارای پرتفوی وسیعی از وام‌ها هستند، خواهد بود. کمیته نظارت بانکی بال[2] در اصول 8 و 9 اصول نظارت بانکی موثر به موضوع ریسک اعتباری و دارایی‌های مساله دار اشاره کرده است. ریسک اعتباری ریسکی است که یک دارایی یا یک تسهیلات بازیافت نشود و یا ریسک مربوط به تأخیر در پرداخت اقساط تسهیلات، که در هر صورت، ارزش فعلی دارایی و توان پرداخت بانک کاهش می‌یابد. استانداردهای مؤسسه بین‌المللی مالی در پنج طبقه تقسیم شده است. دومین طبقه‌بندی از استانداردهای مذکور شامل شرایط خاص است، به این معنی که دارایی در صورت وقوع شرایط خاص، ممکن است نگرانی‌هایی را برای باز پرداخت کامل ایجاد نماید که مستلزم توجه بیشتر به اینگونه دارایی‌ها به وسیله مسئولان اعتباری است. سومین طبقه استاندارد مذکور، مطالبات سررسید گذشته می‌باشد[3] در این طبقه، باز پرداخت کامل دارایی به دلیل عدم حمایت کافی (ارزش ویژه تسهیلات گیرنده و یا وثایق دریافتی) با تردید مواجه است و اصل یا بهره سررسید شده بیش از 90 روز باز پرداخت نشده است. دارایی مشکوک‌الوصول در چهارمین طبقه استانداردهای موسسه بین‌المللی مالی قرار دارد این گروه به دارائی‌ ای که وصول و یا تبدیل به نقد شدن کامل آن تحت شرایط کلی حاکم، توسط مدیران بانک غیر ممکن ارزیابی می‌شود و اصل و یا سود سررسید شده بیش از 180 روز بازپرداخت نشده است، گفته می‌شود. بر اساس استاندارد IAS39 که تکلیف مطالبات معوق و نحوه ذخیره‌ گیری و شناسایی این مطالبات را نشان می‌دهد، ارزش فعلی تمامی جریان وجوه مورد انتظار از یک دارائی محاسبه و با ارزش دفتری دارائی مقایسه و چنانچه ارزش فعلی محاسبه شده کمتر از ارزش دفتری بود معادل تفاوت این دو مبلغ لازم است ذخیره گرفته شود. بانک‌ها در ایران کم و بیش به شیوه مؤسسه بین المللی مالی[4] ذخیره گیری می‌نمایند. آثار تسهیلات غیر جاری در دو سطح بانک‌ها و کشور بسیار واضح است.اولین تأثیر در بانک‌ها کاهش توان بانک‌ها در ایفای نقش اساسی خود است به خاطر اینکه بانک‌ها نقش واسطه وجوه را بعهده دارند و باید منابع مازاد را از مردم جمع‌آوری و بصورت مازاد به بخش‌های مختلف اقتصادی توزیع کنند.اگر دارایی‌های بانک‌ها به موقع وصول نشود این نقش خدشه دار می‌شود. (برهانی، 1389)

برای توضیح سیر تکاملی تسهیلات غیر جاری در طول زمان دو گروه از عوامل شناسایی شده اند.گروه اول بر وقایع خارجی نظیر شرایط کلان اقتصادی متمرکز است واین عوامل ظرفیت وام گیرندگان را در باز گرداندن وام تحت تأثیر قرار می‌دهند.در حالیکه گروه دوم به تغییر پذیری سطح تسهیلات غیر جاری با توجه به عوامل درونی بانک توجه دارند.شواهد اولیه دریافته اند که هر دو دسته این عوامل باعث ایجاد تسهیلات غیر جاری و افزایش آن می‌گردند. (کلین،2013)[5]

شواهد مهمی مبتنی بر رفتار ضد ادواری تسهیلات غیر جاری وجود دارد. توضیح کلی اینکه رشد تولید ناخالص داخلی بیشتر معمولاً باعث درآمد بیشتر می‌گردد که همین امر خود باعث بهبود قدرت باز پس دادن وام گیرندگان می‌شود.بر عکس زمانی که وضعیت اقتصادی کشور دچار رکود و زوال است،احتمال دارد که سطح تسهیلات غیر جاری افزایش یابد. (سوریناو سالاس، 2002)[6]

متغیر های کلان اقتصادی دیگری در مطالعات مختلف یافته شده اند که بر نسبت کفایت سرمایه تأثیر گذارند،نظیر:نرخ تسعیر ارز، نرخ تورم و نرخ بهره بانکی.

کاهش بهای ارز یک کشور بر نسبت کفایت سرمایه تأثیر منفی خواهد داشت.به خصوص در کشورهایی که مقادیر زیادی از وامهایشان به ارز خارجی پرداخت شده این مشکل حادتر خواهد بود.افزایش نرخ بهره نیز قدرت باز پرداخت بدهی را کاهش می‌دهد.(لوزیس و ولدیس،2010)[7]

در کشورهایی که نرخ بهره تسهیلات متغیر است نرخ تورم بالا می‌تواند منجر به نرخ بهره بالاتر شودکه ناشی از اجرای سیاستهای پولی برای مقابله با تورم است.(نوسو،2011)[8]

این تحقیق درصدد شناسایی عوامل مؤثر بر تسهیلات غیر جاری بانکهاست.

 

1-3) ضرورت انجام تحقیق :

انجام این تحقیق به چند دلیل از اهمیت برخوردار است:

نخست اینکه بانکداری خصوصی در ایران در ابتدای عمر خود قرار دارد و در حدود 11 سال از فعالیت آن سپری شده است .بنابر این برای تعیین مسیر صحیح آینده آن آسیب شناسی فعالیتهای 11 ساله گذشته بسیار مهم است تا بتوان با شناسایی نقاط ضعف آن که تسهیلات غیر جاری نیز یکی از آنهاست راهکاری برای خروج از مشکلات و تنگناها معرفی نمود.

نکته دوم اینکه تسهیلات غیر جاری بانکها تأثیر بسزایی در حوزه کلان نظام مالی و اقتصادی به جای می‌گذاردبه نحوی که یکی از ریشه های بحران های مالی تسهیلات غیر جاری است و هنگامی که نسبت تسهیلات غیر جاری کل نظام بانکی از 10 درصد فراتر رود کشور با بحران بانکی مواجه است.(طبق استانداردهای صندوق بین المللی پول)

کمبود شدید نقدینگی که اکثر شرکت های دولتی و خصوصی،کوچک و بزرگ،تولیدی و بازرگانی و خدماتی به آن گرفتارند،زنجیره‌ای از مطالبات و بدهی های تسویه نشده را پدید آورده که خود به تعمیق رکود و افزایش ورشکستگی ها دامن می‌زند.

سوم اینکه نظام بانکی همواره به دلیل محدودیت منابع و همچنین مقررات بانک مرکزی (از جمله نسبت کفایت سرمایه) در اعطای تسهیلات ظرفیت مشخص و محدودی دارد و تقاضای پول در کشور،همیشه بیشتر از عرضه بوده است. به عبارت دیگر انبوه سرمایه گذاران و متقاضیان وام برای اخذ تسهیلات بانکی در صف انتظار قرار دارند و بلوکه شدن منابع بانک این محدودیت را تشدید می‌کند.

 

 

۴-۱) اهداف تحقیق

1-4-1)هدف اصلی:

هدف اصلی این تحقیق شناسایی عوامل کلان اقتصادی موثر بر تسهیلات غیر جاری بانکهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می‌باشد.

 

1-4-2) اهداف فرعی:

  • بررسی تأثیر رشد تولید ناخالص داخلی بر تسهیلات غیرجاری بانک‌های خصوصی
  • بررسی تأثیر نرخ تورم بر تسهیلات غیرجاری بانک‌های خصوصی
  • بررسی تأثیر نرخ بیکاری بر تسهیلات غیرجاری بانک‌های خصوصی
  • بررسی تأثیر نرخ بازدهی بازار سرمایه بر تسهیلات غیرجاری بانک‌های خصوصی
  • بررسی تأثیر نرخ سود تسهیلات اعطایی بانک‌ها بر تسهیلات غیرجاری بانک‌های خصوصی

 

1-5) فرضیه های تحقیق :

در موضوع تحقیق انجام شده عوامل گوناگون و فراوانی موثرند از جمله عوامل درونی نظیر سایز بانک،نوع تسهیلات اعطایی و … لیکن محقق به علت اینکه محدودیت هایی ایجاد کرده و تحقیق را به انجام رساند تنها یکسری از عوامل کلان اقتصادی را به عنوان فرضیه انتخاب نموده است. بدین شرح:

  • رشد تولید ناخالص داخلی[9] بر تسهیلات غیر جاری بانکهای خصوصی تأثیر معنا داری دارد.
  • نرخ تورم کشور بر تسهیلات غیر جاری بانکهای خصوصی تأثیر معنا داری دارد.
  • نرخ بیکاری کشور بر تسهیلات غیر جاری بانکهای خصوصی تأثیر معنا داری دارد.
  • نرخ بازدهی بازار سرمایه(شاخص کل بورس) بر تسهیلات غیر جاری بانکهای خصوصی تأثیر معنا داری دارد.
  • نرخ سود تسهیلات اعطایی بانکها بر تسهیلات غیر جاری بانکهای خصوصی تأثیر معنا داری دارد.

 

 

[1] International Monetary Fund

[2] Basel Committee on Banking Supervision

[3] below an established or required standard

[4] Institute of International Finance

[5] Klein,2013

[6] Salas & Suarina,2002

[7] Lozis,Vouldis,2010

[8] Knusu,2011

[9] Gross Domestic Product

تعداد صفحه :141

قیمت :37500 تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت  asa.goharii@gmail.com